Αιθουσαία νευρίτιδα

Η αιθουσαία νευρίτιδα είναι μία από τις συχνότερες αιτίες ιλίγγου που προέρχεται από το αυτί, μετά τον καλοήθη παροξυσμικό ίλιγγο θέσης. Πρόκειται για φλεγμονή του αιθουσαίου νεύρου, του νεύρου που μεταφέρει τις πληροφορίες της ισορροπίας από το εσωτερικό αυτί στον εγκέφαλο. Μοιάζει, σε ένα άλλο νεύρο, με την παράλυση του προσωπικού νεύρου (παράλυση Bell).

Γιατί συμβαίνει;

Θεωρείται ότι οφείλεται συνήθως σε ίωση. Συχνά εμφανίζεται λίγες ημέρες ή εβδομάδες μετά από ένα κρυολόγημα ή μια γρίπη. Σε αρκετούς ασθενείς όμως δεν προηγείται καμία εμφανής λοίμωξη.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

• Έντονος ίλιγγος (αίσθηση ότι γυρίζουν όλα), που ξεκινά απότομα, κρατά συνεχώς για μέρες και χειροτερεύει με τις κινήσεις του κεφαλιού
• Ναυτία και εμετός
• Αστάθεια, με τάση να γέρνει ο ασθενής προς τη μία πλευρά

Η ακοή μένει συνήθως φυσιολογική. Αν ο ίλιγγος συνοδεύεται από απώλεια ακοής ή βουητό, πρόκειται πιθανότατα για λαβυρινθίτιδα, μια συγγενική πάθηση που αφορά όλο το εσωτερικό αυτί.

Πότε πρέπει να πάτε αμέσως στο νοσοκομείο;

Ένας ξαφνικός, έντονος ίλιγγος μπορεί σπάνια να οφείλεται σε εγκεφαλικό επεισόδιο. Πηγαίνετε αμέσως στα επείγοντα αν ο ίλιγγος συνοδεύεται από:

• διπλωπία (βλέπετε διπλά)
• δυσκολία στην ομιλία
• αδυναμία, μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα στο πρόσωπο, στα χέρια ή στα πόδια
• αδυναμία να σταθείτε ή να περπατήσετε, ακόμη και με βοήθεια

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται κυρίως στο ιστορικό και στην κλινική εξέταση. Ο γιατρός παρατηρεί τις κινήσεις των ματιών (νυσταγμός) και κάνει ειδικές δοκιμασίες, με τις οποίες ξεχωρίζει αν το πρόβλημα προέρχεται από το αυτί ή από τον εγκέφαλο. Η βιντεονυσταγμογραφία (VNG) και το ακοόγραμμα βοηθούν στην επιβεβαίωση. Μαγνητική τομογραφία χρειάζεται μόνο όταν υπάρχει υποψία ότι το πρόβλημα προέρχεται από τον εγκέφαλο.

Ποια είναι η θεραπεία;

Τις πρώτες ημέρες χορηγούνται φάρμακα για τον ίλιγγο και τη ναυτία, μόνο για λίγες ημέρες. Αν δοθούν για περισσότερο, καθυστερούν την ανάρρωση, γιατί εμποδίζουν τον εγκέφαλο να προσαρμοστεί. Σε ορισμένες περιπτώσεις ο γιατρός μπορεί να δώσει και κορτιζόνη για λίγες ημέρες.

Το πιο σημαντικό μέρος της θεραπείας είναι η κινητοποίηση του ασθενούς το συντομότερο δυνατόν και οι ειδικές ασκήσεις αποκατάστασης της ισορροπίας (αιθουσαία αποκατάσταση). Οι ασκήσεις βοηθούν τον εγκέφαλο να «μάθει» να αναπληρώνει τη λειτουργία του νεύρου που έχει πληγεί, βελτιώνουν την ισορροπία και μειώνουν τον κίνδυνο πτώσης. Ξεκινούν με την καθοδήγηση του γιατρού και συνεχίζονται στο σπίτι.

Πόσο διαρκεί;

Ο έντονος ίλιγγος κρατά συνήθως λίγες ημέρες. Στη συνέχεια η βελτίωση είναι σταδιακή, μέσα σε εβδομάδες. Κάποιοι ασθενείς νιώθουν για μεγαλύτερο διάστημα μια ελαφριά αστάθεια, κυρίως στις γρήγορες κινήσεις του κεφαλιού. Η πρόγνωση είναι γενικά καλή, και η πάθηση σπάνια ξαναεμφανίζεται.